Psikolojik kalp çarpıntısı çoğunlukla stres, anksiyete veya kaygı gibi duygusal durumların bir sonucu olarak ortaya çıkmaktadır. Birçok kişi bu tür anksiyetenin bedensel yansımalarını, kalbin hızla atması veya göğüslerinde bir sıkışma hissi olarak yaşar. Bu tarz durumlar kalbin fiziksel olarak zarar görmesinden kaynaklanmaz fakat kişi bu belirtileri yoğun bir şekilde hissedebilmektedir. Hepimizin zaman zaman kalp çarpıntısı yaşadığı durumlar meydana gelmiştir. Bunun nedenlerini iyi bir şekilde araştırmanız oldukça önemlidir. Psikolojik kalp çarpıntısı ile gerçek kalp çarpıntısı arasındaki farkları bilmeniz sağlığınız açısından büyük bir fayda sağlayacaktır.
Psikolojik Kalp Çarpıntısı Nedir?
Psikolojik kalp çarpıntısı vücudun bir şekilde stresli, kaygılı veya gergin bir durumla baş etmeye çalışırken meydana gelen kalpteki hızlanma hissidir. Aslında kalpte fiziksel bir sorun olmasa da kişi yoğun bir duygusal stres yaşadığında bedensel olarak kalp atışlarında hızlanma, düzensizlik veya baskı hissedebilmektedir. Kaygı, korku, panik atak, aşırı düşünme veya yoğun stres gibi psikolojik durumlar bu tür fiziksel belirtilerin ortaya çıkmasına neden olmaktadır da diyebiliriz.
İnsanlar böyle anlar yaşadığında kalbin hızla attığını ve göğsünde sıkışma hissi olduğunu söylerler ve doktora da bu şikayetlerle başvururlar çünkü o anda kalp rahatsızlığı geçirdikleri hissiyatını verir. Bu tür psikolojik kalp çarpıntılarının aslında vücudun doğal bir tepkisi olduğunu unutmamalısınız. Vücut, tehdit veya stresli bir durumla karşılaştığında “savaş ya da kaç” yanıtını devreye sokar. Bu yanıt kalp hızını artırarak daha fazla oksijen ve kan pompalamaya başlar dolayısıyla vücut olası bir tehlike karşısında daha hazır duruma gelir.
Psikolojik Kalp Çarpıntısı ile Fiziksel Kalp Çarpıntısı Arasındaki Farklar
Fiziksel Kalp Çarpıntısı kalbin gerçek bir sağlık problemiyle ilişkili olarak hızlanması veya düzensizleşmesidir. Böyle çarpıntılar, fiziksel bir hastalığın varlığına işarettir ve kalpte bir ağrı, baskı hissi, nefes darlığı gibi diğer semptomlarla beraber hissedilir.
Psikolojik kalp çarpıntısıysa bir kişinin zihinsel ve duygusal durumunun vücut üzerindeki etkisiyle olur. Bir tehdit algısı veya duygusal bir gerginlik sonucu ortaya çıkar. Kişi fiziksel bir tehlike olmadığının farkında olsa da bedeni psikolojik stres nedeniyle aynı şekilde tepki verir. Psikolojik kalp çarpıntısının fiziksel bir sağlık sorunu ile ilgisi yoktur ve kalp sağlığını etkilemez.
Psikolojik Kalp Çarpıntısı Tanısı Nasıl Konur?
Psikolojik kalp çarpıntısının tanısı doktorun hastanın semptomlarını ve geçmişini dikkatlice incelemesiyle konur. Çarpıntının fiziksel bir sağlık sorunu olup olmadığını anlamak için bazı testler yapılabilmektedir. Bunlar arasında EKG (elektrokardiyogram) gibi kalp testleri vardır. Kalp testleri normal çıkarsa doktor daha derin bir inceleme yaparak bu çarpıntıların kaygı, stres, depresyon veya diğer psikolojik durumlarla arasında bağlantı olup olmadığını değerlendirir.
Dolayısıyla bu tür problemlerin tanısı, tüm bu bilgilerin birleştirilmesiyle konur. Bu bağlamda fiziksel bir sağlık sorunu yoksa psikolojik faktörler ön plana çıkar ve uygun bir tedavi planı sağlanır. Unutmayın ki bu süreçte doktorlar her zaman sizi dinler ve sizi rahatlatmaya çalışır, dolayısıyla hislerinizi açıkça paylaşmanız çok önemli.
İlginizi Çekebilir: 2 Yaş Ağlama Sendromu
Psikolojik Kalp Çarpıntısının Nedenleri
Birçok duygu durumun sebebi olan stres ve anksiyete psikolojik kalp çarpıntısının en önemli nedenleri arasındadır. Günlük hayatın getirdiği sorumluluklar, iş stresi, özel ilişkilerdeki gerilimler ve daha birçok farklı şey vücutta aşırı uyarılma hissi doğurur.
Panik atak da psikolojik kalp çarpıntısının yaygın gelişen nedenidir. Aniden gelen yoğun korku ve endişe nöbetleridir, kalp çarpıntısı bunların en belirginlerindendir. Panik atak sırasında kişi sanki bir şeyin yanlış gittiğini veya hayatını tehdit eden bir durumla karşı karşıya olduğunu hissedebilmektedir. Böyle bir his vücuda adrenalin salınımı yapar ve kalbin hızla atmasına neden olur. Kişinin düşünceleri bedensel tepkilerle birleşerek kalp çarpıntısını tetikler. Dolayısıyla daha çok düşündükçe aynı oranda kalp çarpıntısı artacaktır.
Psikolojik Kalp Çarpıntısının Belirtileri
En yaygın görünen belirtiler arasında hızla atan kalp, göğüs bölgesinde baskı veya ağrı hissi, terleme, nefes darlığı ve baş dönmesi vardır. Bazen ellerde titreme veya soğuk terleme gibi fiziksel belirtiler de yaşanabilmektedir. Zihinsel olarak kişi kaygılı, endişeli veya korkmuş hissedebilmektedir. Kişinin içinde bulunduğu ruh haline göre daha şiddetli haldedir. Bu tarz belirtiler çok yüksekse mutlaka doktora başvurmanızı öneririz.
Psikolojik Kalp Çarpıntısının Tedavisi
Psikolojik kalp çarpıntısının tedavisi önce bu çarpıntıyı tetikleyen duygusal veya zihinsel sorunun çözülmesiyle başlar. Kalp çarpıntısı bir kaygı, stres veya panik atak gibi bir durumdan kaynaklanıyorsa öncelikli olarak bu durumların yönetilmesi gereklidir. Tedavi süreci, psikoterapi, yaşam tarzı değişiklikleri, gevşeme teknikleri ve gerektiğinde ilaç tedavisi gibi çeşitli yaklaşımları içerisinde barındırır. Bilişsel davranışçı terapi (BDT) gibi psikoterapi yöntemleri kaygı bozuklukları ve panik atak gibi durumları tedavi etmek için iyi bir yaklaşım olacaktır.
Psikolojik Kalp Çarpıntısının Psikolojik Etkileri Nelerdir?
Psikolojik kalp çarpıntısı bedensel bir olgu olmasına rağmen kişinin ruh hali üzerinde derin etkiler yaratır. Böyle bir durumu sıklıkla kaygı ve endişeye bağlıyor olabilirsiniz. Özellikle kalp çarpıntısı şiddetli olduğunda kendinizi korkmuş, kontrolünüzü kaybetmiş veya sağlık durumu konusunda endişeli hissedebilirsiniz. Uzun vadede bir kaygı döngüsüne neden olabilmektedir. Kalp çarpıntısını tekrar yaşama korkusu taşıyabilirsiniz, dolayısıyla yeni çarpıntı ataklarına neden olabilir ve sürekli endişe içinde yaşayabilirsiniz. Duygusal anlamdaysa psikolojik kalp çarpıntısı, içsel huzurunuzu bozan bir durumdur. Çarpıntılar çoğunluk olarak stresli bir durumda tetiklendiği için bu duygusal stres ile yaşamayı öğrenene kadar, kalp çarpıntısı yeniden ortaya çıkabilmektedir.
İlginizi Çekebilir: Aleksitimi Nedir?
Ne Zaman Profesyonel Yardım Almalısınız?
Kalp çarpıntısıyla birlikte başka belirtiler de yaşanıyorsa, mesela nefes darlığı, baş dönmesi, göğüs ağrısı veya bayılma hissi gibi fiziksel belirtiler varsa bir uzmandan yardım almanızı öneririz. Kalp çarpıntısının panik atak anksiyete bozukluğu veya depresyon gibi bir psikolojik durumla bağlantılı olabileceği bu anlamda unutulmamalısınız. Uzun süreli ve kronikleşmiş bir kalp çarpıntısı yaşam kalitenizi ciddi şekilde etkiler, bu yüzden bu tür bir durumu ihmal etmeniz daha büyük psikolojik sorunlar yaşamanıza neden olabilir.
Psikolojik Kalp Çarpıntısı, Fiziksel Bir Sağlık Problemi İle Karıştırılabilir Mi?
Evet psikolojik kalp çarpıntısı kalp hastalıklarıyla karışabilir fakat çoğunluk olarak duygusal stres veya kaygıdan kaynaklanır, fiziksel sağlık sorunlarıyla bağlantılı değildir.
Psikolojik Kalp Çarpıntısı Yaşarken Nasıl Sakinleşebilirim?
Derin nefes egzersizleri yapmak, meditasyon ve gevşeme teknikleri kullanmak sakinleşmeye yardım eder.
Psikolojik Kalp Çarpıntısının Uzun Vadeli Etkileri Nelerdir?
Uzun vadede kaygı, stres, uyku bozuklukları ve yaşam kalitesinde düşüşe neden olur. Uzun süren çarpıntılar sonucunda yaşam kaliteniz düşmeye başladıysa mutlaka destek almalısınız.
Psikolojik Kalp Çarpıntısı Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Tedavi edilmezse çarpıntılar artabilir ve kaygı veya depresyon gibi daha büyük psikolojik sorunlara zemin hazırlayabilir. O yüzden sürekli olarak kalp çarpıntısı yaşıyorsanız mutlaka bir doktora başvurmanızı öneririz.
Psikolojik Kalp Çarpıntısı Her Zaman Kaygıdan Mı Kaynaklanır?
Psikolojik kalp çarpıntısı çoğunlukla kaygıdan kaynaklasa da stres, depresyon, travma veya aşırı duygusal uyarılma gibi diğer faktörlerden de kaynaklanabilmektedir. Dolayısıyla her zaman kaygıdan kaynaklanan bir durum değildir.
İlginizi Çekebilir: Çok Ağlamanın Zararları Nelerdir?